Subskrypcja
Wpisz swój adres e-mail, aby otrzymywać informacje z naszego serwisu.

 


Rogów Opolski – zamek w rogu Odry

Foto
W Rogowie wciąż wierzą, jakoby tajemniczy tunel templariuszy, łączący ich zamek z Otmętem, Krapkowicami i strażnicą – Tempelbergiem w Obrowcu nadal istniał.
Tajemny tunel - to tylko podanie.


Po raz pierwszy nazwa „Rogow” pojawia się w 1305 roku jako wieś czynszowa biskupstwa wrocławskiego, zaś nazwiska pierwszych właścicieli Rogowa zanotowane są w dokumentach książąt opolskich: w 1339 roku – Cunado de Rogow, a w 1351- Werconis de Rogau.
W innym dokumencie, z roku 1393, w akcie sprzedaży Rogowa przez namiestnika króla węgierskiego - Herberta Panse Młodszego braciom Adamowi i Johanowi Beess, mowa o istniejącym wówczas zamku.
Badania archeologiczne prowadzone na dziedzińcu, świadczą iż budowla obronna w Rogowie istniała już znacznie wcześniej. Czyżby to średniowieczny zamek na wodzie, zbudowany tu przez templariuszy? O ich obecności w Rogowie i pobliskim Otmęcie mogą świadczyć zachowane, a typowe dla nich układy cegieł – twierdzą współcześni historycy.
Padają hipotezy, gdzie rzekomo znajdowały się tajemnicze wejścia do podziemnego tunelu. Miał on po części zostać zniszczony podczas przebudowy śluzy i kopania kanału. Jednak żadne badania nie potwierdziły podawanych przez pokolenia podań o tunelu templariuszy.
Średniowieczny zamek w Rogowie miał charakter obronny oraz związany był z pewnością z żeglugą na Odrze. Warownia z jednej strony przylegała bowiem do rzeki, z trzech stron otoczona była fosą.

W majoracie Haugwitzów
Od 1490 roku panowali tu, także w sąsiedniej Dąbrówce Górnej, hrabiowie Rogoysky z Rogoźnika na Morawach. Wiadomo, że w tamtych czasach istniał w Rogowie zamek obronny z prostokątną wieżą, zbudowany na stromej, odrzańskiej skarpie.
Około 1620 roku powstała wieża wschodnia oraz dwa skrzydła. Krużganki w stylu renesansu zostały dobudowane znacznie później. Po śmierci Stefana Rogoyskyego (wiek XVII) Rogów posiadła rodzina Wrbsky. Zadłużony i zaniedbany – nabywa podczas licytacji w roku 1757 hrabia Henryk Adolf von Roedern z Krapkowic.
Po jego śmierci, 10 lat później, zamek nabywa hrabia Karol Wilhelm von Haugwitz. Odtąd Rogów przeżywać będzie swój renesans. Haugwitzowie utworzyli ze swych majątków majorat, obejmujący Krapkowice, Rogów Opolski, Stradunię, Żywocice, Górażdże, Ścinawę, Ligotę Bialską. Byli oni ważnymi graczami życia politycznego w państwach austriackim, pruskim i duńskim. Syn Karola, Kurt, członek Loży Masońskiej, został w czasach napoleońskich premierem pruskiego rządu. Kurt dobudował klasycystyczne skrzydło północne oraz założył modny na owe czasy angielski park krajobrazowy, doskonale komponujący się z pradoliną Odry. Również wtedy usypany został wał przeciwpowodziowy między Rogowem a Krapkowicami, powstała służąca do dziś śluza na Odrze. Zamek w Rogowie Opolskim pozostał w rękach Haugwitzów aż do 1945 roku. Ostatnim właścicielem zamku był Heinrich, zmarł w 1932. Heinrich nie mieszkał w Rogowie, ale na zamku w Krapkowicach, które były główną siedzibą majoratu. Rogów służył mu jako rezydencja letnia.
Po jego śmierci Rogów należał do przedstawicieli duńskiej linii Haugwitzów, jednak oni także nie zamieszkiwali zamku.
Haugwitzowie spoczywali do 1945 roku w rodzinnym mauzoleum, położonym na parkowym wzgórzu. Po II wojnie światowej 9 trumien ze zwłokami hrabiów wywieziono na krapkowicki cmentarz.

Zbiory specjalne
Po II wojnie światowej podniszczony i rozkradziony zamek przejęło Państwowe Gospodarstwo Rolne. Umieszczono w nim świetlicę i przedszkole, potem magazyny zbożowe. Zrujnowany obiekt w roku 1965 przejęła Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Opolu. Po przeszło dziesięcioletniej przebudowie zamek oddano do użytku.
Zamek w Rogowie Opolskim położony jest na uboczu wsi, w dobrze utrzymanym parku, założonym przez Haugwitzów, obecnie rewitalizowanym. Zachowało się tu wiele okazów starodrzewia: miłorząb japoński, tulipanowiec amerykański, dąb burgundzki.
W zamku mieści się Oddział Zbiorów Specjalnych i Zabytkowych Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Opolu. Jest tu wiele bezcennych pergaminowych rękopisów, starodruków, map i grafik: „Kronika Śląska” Jakuba Schickfusa wydana w Lipsku w 1625 roku, będąca jednym z najstarszych opisów naszego regionu, łaciński „Mszał Wrocławski” wydany w Bazylei w 1519 roku. W dziale kartografii najcenniejszym eksponatem jest mapa drzeworytowa Śląska z roku 1545, wykonana przez Sebastiana Ümstera. W zamku zachował się list od lorda Georga Gordona Byrona, napisany do hrabiego Haugwitza. Jest tu tez korespondencja, jaką hrabiowie Kurt i Paul utrzymywali niegdyś z możnymi arystokratami i politykami Europy. Rogowskie skarby można oglądać codziennie, także w dni świąteczne od 9.00 aż do zmroku. Aby przeczytać stare druki i skorzystać z zamkowej czytelni, należy się wcześniej umówić telefonicznie: 077-4672108.
W roku 2005 biblioteka rozpoczęła kapitalny remont zabytkowego obiektu. Aktualnie trwają jeszcze prace wykończeniowe i wyposażanie wnętrz. Od jesieni odrestaurowana sala balowa służyć będzie regionalnym konferencjom naukowym. W najstarszej części budynku, pochodzącej z XIV wieku, służącej dotychczas jako biblioteka wiejska – utworzono wystawę stałą, ukazującą rozwój książki: od papirusu przez tabliczki gliniane do księgi z XVIII wieku.
Są tu też eksponaty odnalezione podczas prac archeologicznych: skorupy, groty strzał, kafle renesansowe. Restaurowana jest także XIX-wieczna kaplica grobowa Haugwitzów (pusta), trzy tarasy widokowe i ogrodzenie zamkowe.
Do powodzi w 1997 roku istniała w pobliżu dziedzińca kamienna płyta, opatrzona napisem w języku francuskim: „Wszystkie twe grzechy są zmazane. Niech cię nic nie niepokoi”. To pamiątka pochówku bezimiennego oficera z czasów kampanii napoleońskiej.
U podnóża zamku utworzono przed laty małe lapidarium, które tworzyły fragmenty barokowych rzeźb, m.in. „Cztery pory roku” Hartmanna pochodzące z parku w Biestrzykowicach. Odrestaurowane przez Rafała Rzeźniczka posągi zdobią obecnie wzgórze uniwersyteckie w Opolu.
Informacje dla turysty
Rogów Opolski, nazwa niemiecka: Rogau, gmina Krapkowice.
Dogodny dojazd z drogi nr 45 Opole-Krapkowice, w pobliżu - węzeł autostrady A-4.
W sąsiedztwie: zamek w Krapkowicach i pałac w Dąbrówce Górnej
Wkrótce w Rogowie Opolskim obok zamku można będzie zanocować: w Domku Kawalera biblioteka urządza kilka pokoi z łazienkami na potrzeby spotkań konferencyjnych i naukowych. Gastronomia w Rogowie Opolskim: restauracja przy stacji benzynowej „Lotos”.
We wsi – zabytkowy, wczesnogotycki kościół z elementami renesansu – pod wezwaniem św. Filipa i Jakuba.
Agroturystyka w pobliżu: Gwoździce, Zimnice Małe, Odrowąż. W Gwoździcach: klub fitness i odnowy biologicznej, pokoje gościnne.
Przez Rogów Opolski nie przebiegają trasy rowerowe, planowany szlak zaznaczony jest na mapie tras Euroregionu Pradziad „Dorzecze Osobłogi”.
Dla większych grup turystycznych - gastronomia i noclegi - Krapkowice: w zajeździe przy rondzie.
Informacje w internecie: www.e-promocja.net, strony gminy Krapkowice (www.krapkowice.pl) nie polecam, bo nie ma na niej informacji o historii i turystyce.

Aktualności

Reportaże i filmy dokumentalne
Zapraszamy do prezentacji najnowszych pozycji filmowych.



Więcej informacji >>


 

 
Teresa Kudyba
tel. 602 374 494
e-mail: teresa@kudyba.pl
Witryna wykorzystuje ciasteczka (ang. cookies) w celach sesyjnych oraz statystycznych.
Więcej informacji w polityce prywatności.
 Realizacja: new4mat.com Sp. z o.o.
ADMINISTRACJA n4CMS