Subskrypcja
Wpisz swój adres e-mail, aby otrzymywać informacje z naszego serwisu.

 


W siedzibie Oppersdorffów - Głogówek

Foto
W lutym 2005 roku władze Głogówka odetchnęły z ulgą. Pozbyły się wreszcie balastu - olbrzymiej kupy zabytkowych murów, która psuje miastu wizerunek. Zamek Oppersdorffów został sprzedany za 160 tysięcy.
W tym mieście, lokowanym na prawie magdeburskim władali książęta opolscy, niemodlińscy, elektor brandenburski Jerzy, królowa węgierska Izabela, Habsburgowie.
Glogov. Pierwszy zamek na wysokiej skarpie nad Osobłogą zbudował tu w XIII wieku książę opolski Władysław I. Była to gotycka wieża mieszkalno-obronna. Potem średniowieczna budowla była trzykrotnie przebudowywana i dekorowana – w zgodzie ze zmieniającymi się modnymi stylami epok. Renesans, barok, neogotyk – harmonijnie wpisują się w mury zamczyska kolejne warstwy czasu.

Jan, Jerzy i Jan Jerzy
Był rok 1561, gdy Jan Oppersdorff z Gaci (pod Oławą) ożenił się z hrabianką Christianną von Seidlitz, dziedziczką na zamku w Głogówku. Od tamtej pory aż do 1945 roku ród Oppersdorffów rządzi tu nieprzerwanie. W 1562 roku Jerzy II Maksymilian nabył „państwo” Głogówek jako lenno, zaś od 1595 stało się ono własnością dziedziczną Oppersdorffów. Umocnił fortyfikacje, zbudował basztę strażniczą oraz wieżę wodną, dzięki której położone poniżej zamku miasto było zaopatrywane rurami w bieżącą wodę.
Najlepszym gospodarzem i największym mecenasem kultury w dziejach Głogówka był Jan Jerzy III von Oppersdorff (1617-1651). W roku 1642 przekształcił dobra rodzinne w majorat, przez co stały się niepodzielne i nie mogły zostać sprzedane. W jego rezydencji powstał teatr i orkiestra kameralna. Ten zagorzały kontrreformata zbudował w kościele franciszkanów (1630) kaplicę loretańską, odwzorowującą dom Maryi - Casa Santa, znajdujący się we włoskim Loreto. Był to wyraz zwycięstwa kultu maryjnego nad heretyzmem i przypieczętowanie uwolnienia miasta od protestantów. Ufundował też „dzwon ósmej godziny”, umieszczony w wieży kościoła franciszkanów (ponownie w 2003 roku), zbudował replikę jerozolimskiego Grobu Bożego.
Jego nagrobek, wykonany w 1634 roku przez włoskiego artystę Sebastiana Salę zachował się w doskonałym stanie w kaplicy kościoła św. Bartłomieja, nieopodal zamku. Nagrobek jest wykonany z czarnego i różowego marmuru, zaś alabastrowe, jakby naturalne postaci przedstawiają Jerzego III oraz jego rodziców: Jerzego II i Izoldę. Wielkim skarbem, wyeksponowanym w kaplicy są olejne malowidła, przedstawiające portrety Oppersdorffów. W podziemiach kościoła, pod kaplicą, znajduje się krypta rodowa Oppersdorffów.

Dwie podkowy
Stoi w narożniku starówki, składa się z dwóch, osobno budowanych zamków, przylegających do siebie jak ramiona podkowy. Renesansowy, trzykondygnacyjny zamek górny stanął w Głogówku w 1571 roku. Obok – folwark, browar i gorzelnia. Jan Jerzy II dobudował cztery obronne wieże i basztę więzienną. W baszcie mieści się współcześnie Muzeum Regionalne. Kolejny ordynat, Jan Jerzy III dobudował w latach 1618-1647 zamek dolny, dzięki czemu oba obiekty połączyły się. Tworzą kształt podków, otaczających ramionami wielki dziedziniec wewnętrzny, typowy dla doby renesansu. Przebudowa dokonana sto lat później przez Opersdorffów z morawskiej linii rodu, nadała obu obiektom cech baroku i manieryzmu – charakterystycznych dla nowej epoki w architekturze europejskiej. Najbardziej spopularyzowanym detalem architektonicznym, jaki zdobi wydawnictwa o Głogówku, jest manierystyczny portal Samuela Seinhoffera nad bramą zamkową.

Glogov a Polska
Do kart historii Polski przeszedł Franciszek Euzebiusz. W murach renesansowego zamku, podczas potopu szwedzkiego w roku 1655 przez kilka tygodni mieściła się stolica Polski. W rezydencji Oppersdorffów znalazł schronienie król Jan Kazimierz wraz z rodziną i orszakiem. Łącznie przybyło tu 1800 gości, podczas gdy miasto liczyło wtedy 1100 mieszkańców. W zamku przebywali m.in. Stefan Czarniecki, Jan Andrzej Morsztyn, Jakub Sobieski i Marysieńka. Rok później gościnny hrabia otrzymał polskie szlachectwo oraz urząd starosty księstwa opolsko-raciborskiego.
Mija 150 lat, gdy kolejny z Oppersdorffów, Franciszek Joachim Wacław zostaje obdarowany przez największego kompozytora ówczesnej Europy, Ludwiga van Beethovena IV Symfonią B-dur – także w podzięce za gościnę. W czasie I wojny światowej w zamku mieściły się koszary i lazaret. W czasie plebiscytu, X ordynat zamku, Jan Jerzy Oppersdorff za swą propolską opcję doznawał szykan ze strony miejscowych władz.
Ostatni Oppersdorff, panujący w Oberglogau to Wilhelm Jan. W roku 1945 zdążył opuścić wraz z rodziną zamek i miasto, zanim zajęła je Armia Radziecka. W czasie II wojny światowej zamek nie uległ zniszczeniom. W roku 1957 rozpoczęto prace konserwatorskie, ale ich, jak widać, nigdy nie ukończono.

Oppersdorff sprzedany
Z tak olbrzymim, 500-letnim spadkiem, jaki Oppersdorffowie zostawili w roku 1945 polskiemu odtąd miastu Głogówek, kolejni włodarze nijak nie dali sobie rady. Zamek Oppersdorffów jest drugą - po Brzegu - największą i najzacniejszą rezydencją śląską w granicach administracyjnych dzisiejszej Opolszczyzny. Renesansowo-barokowa siedziba magnacka za 160 tysięcy złotych – to dużo czy mało za największy po Brzegu zamek w regionie? Tyle samo kosztuje mały domek na wsi. Jednak aby odrestaurować mocno już podniszczonego olbrzyma, Robert Majcherowski, przedsiębiorca z Częstochowy, musi wydać chyba 100 razy tyle. Ile dokładnie, trudno się dowiedzieć, bo nowy pan głogóweckiego zamku jest nieuchwytny telefonicznie, a jego strona internetowa: www.sigma-trade.pl – nieaktywna.
Właściciel spotkał się w miniony piątek z wiceburmistrzem Głogówka, Józefem Skibą, przedstawiając dokumentację, zaakceptowaną już przez konserwatora i nadzór budowlany. Remont dachu, przewidziany w pierwszym, 3-letnim etapie odbudowy zamku rozpocznie się we wrześniu, obiecuje Majcherowski władzom Głogówka. Nowy właściciel zamku powinien także, zgodnie z umową, w pierwszym etapie odrestaurować elewację zamku i kaplicę św. Jana Chrzciciela z XVIII-wiecznymi freski Franciszka Sebastiniego, jednak obecnie nie ma na to pieniędzy. Liczy na środki z ministerstwa kultury i unijne dotacje.

Muzeum pozostanie
Robert Majcherowski przystał na warunek, by w zamku nadal funkcjonowało powstałe tu w 1975 roku Muzeum Regionalne. Mieści się ono w trzech obiektach: baszcie, zamku, bramie zamkowej. W baszcie, dawnym więzieniu zwiedzimy cele, izbę tortur oraz izbę śląską. W bramie mieści się obecnie sala poświęcona znakomitemu malarzowi Janowi Cybisowi (pochodził z pobliskiego Wróblina) oraz Rafałowi Urbanowi (pisarz, gawędziarz z Głogówka).
W zamku dolnym, w dawnej bibliotece dworskiej jest od 1977 roku sala Beethovena z klawikordem, na którym grał i listami do ordynata. Na sklepieniach zachowały się plafony z 24 łacińskimi aforyzmami biblijnymi z Nowego Testamentu. „Paradoksy” te odnosiły się do tematyki poszczególnych księgozbiorów. Biblioteka Oppersdorffów była jedną z najbogatszych na Śląsku.
W sali odbywają się koncerty kameralne, jest też wystawa akwarel Alojzego Wierzgonia.
Salę Kazimierza urządzono tu na pamiątkę pobytu króla.
Dopiero w 2003 roku (!) powstała na zamku w Głogówku sala poświęcona Oppersdorffom – przez 5 stuleci władającym tym miastem. Pamiątek po nich nie uzbierało się wiele, jest kilka fotografii z wystrojem dawnych wnętrz.

Informacje dla turystów
Nazwa od 1742 do 1945: Obeglogau, (wcześniej Klein Glogau, Kraut Glogay), po czesku: Horny Glogov.
Głogówek (powiat prudnicki) leży 42 km na południe od Opola, na Płaskowyżu Głubczyckim, w dolinie rzeki Osobłogi, lewego dopływu Odry, na trasie Bytom-Prudnik.
Przez miasto przebiegają 2 szlaki tras rowerowych Euroregionu Pradziad w Dorzeczu Osobłogi:: Szlak Śląskich Sanktuariów, Szlak Zamków i Pałaców.
Do Głogówka warto zawitać jesienią, w czasie koncertów Śląskiego Festiwalu im. L. van Beethovena. Daty i miejsca koncertów są zamieszczane w internecie: www.glogowek.pl
Koniecznie należy zwiedzić perłę śląskiego baroku – kościół św. Bartłomieja z opisaną wcześniej kaplicą Oppersdorffów i kościół franciszkanów z wbudowanym weń Domem Loretańskim. Dziś, gdy minęło już kilka stuleci od zbudowania tej repliki domu Maryi z Loreto, podstarzałe, mroczne, surowe ściany i resztki XVII-wiecznych fresków Sebastiniego czynią paradoksalnie ten zabytek bardziej zbliżonym do oryginału niż przed wiekami, gdy replika powstała.
Zachwyca urodą renesansowy ratusz z 1608 roku, zdobiony w dobie baroku polichromiami Sebastiniego i rzeźbami Jana Schuberta oraz kolumna maryjna na rynku, odzyskana przez miasto i postawiona tu ponownie w 2003 roku.
Nocleg: Salvia, Fantazja
Restauracje: Salvia

Warto wiedzieć
Jan Cybis - wybitny polski kolorysta, prof. ASP w Warszawie urodził się (1897) we Wróblinie koło Głogówka. Największy zbiór jego prac w Polsce posiada Muzeum Śląska Opolskiego.
Rafał Urban – wybitny śląski publicysta, gawędziarz.
W Mionowie niedaleko Głogówka urodził się (1857) teolog Johannes Chrzaszcz, nestor górnośląskiego piśmiennictwa historycznego. Dzięki niemu znamy dziś biografie m.in. św. Wojciecha, św. Hiacynta, bł. Czesława i Bronisławy. Był twórcą Górnośląskiego Towarzystwa Historycznego w Opolu.

Aktualności

Reportaże i filmy dokumentalne
Zapraszamy do prezentacji najnowszych pozycji filmowych.



Więcej informacji >>


 

 
Teresa Kudyba
tel. 602 374 494
e-mail: teresa@kudyba.pl
Witryna wykorzystuje ciasteczka (ang. cookies) w celach sesyjnych oraz statystycznych.
Więcej informacji w polityce prywatności.
 Realizacja: new4mat.com Sp. z o.o.
ADMINISTRACJA n4CMS